ДАМАТА ОД ШАНГАЈ

Дамата од Шангај (The Lady from Shanghai, 1947) е култно ноар-остварување во режија и со главна улога на Орсон Велс. Приказната ја следи судбината на ирскиот морнар Мајкл О’Хара (Велс), кој по случајна средба се вклучува во светот на мистериозната и заводлива Елза Банистер (Рита Хејворт), сопруга на богат, но болен адвокат. О’Хара прифаќа да работи на нивната јахта и брзо се заплеткува во мрежа од интриги, измами и убиствени планови. Централниот мотив е еротската напнатост и опасната привлечност на Елза, која води кон еден од најпознатите филмски завршетоци – сцена во лавиринтот со огледала, каде што вистината и илузијата се претопуваат во кобна игра. Дамата од Шангај е антологиски филм-ноар поради експерименталната режија на Велс, визуелната раскош и психолошката комплексност на ликовите. Велс успева да ја изгради атмосферата на параноја и предавство преку необични агли на камерата, остри светлосни контрасти и фрагментирана структура. Филмот го надминува жанрот и станува метафора за човечката заблуда, желбата и уништувачката моќ на страста. Рита Хејворт со својата иконична трансформација (скратена руса коса, сосема различна од нејзиниот претходен имиџ) останува еден од најзапаметените фатални женски ликови во историјата на филмот.