Кирил Ценевски

Кирил Ценевски (Крива Паланка, 28.1.1943 – ) е еден од најзначајните македонски филмски автори, чиј опус се концентрира во само 14-15 години (1971–1985). Припаѓа на генерацијата „бејби бум“ уметници и интелектуалци кои го носат духот на слободата од шеесеттите.

ЦРНО СЕМЕ (1971)

    • Дебитантско ремек-дело, едно од најважните во македонската кинематографија.

    • Филм за Македонците во Граѓанската војна во Грција (1947–1949).

    • Стил: аскетска режија, силна атмосфера, егзистенцијални прашања.

    • Во Москва го доживуваат како „летна верзија на Гулаг“.

    • Огромен публицитет уште пред снимањето – интерес од Теодоракис, Мелина Меркури и Коста Гаврас (соработките не се реализираат).

    • Премиера во Скопје (17.9.1971) истовремено во три кино сали.

ЈАД (1975)

    • Историска приказна за богомилите во Македонија – „хипиците од 11 век“.

    • Идеолошки судир: византиска власт vs. богомили.

    • Најскап проект на „Вардар филм“.

    • Дел од критиката негативен, но филмот останува автентичен и естетски значаен.

ОЛОВНА БРИГАДА (1980)

    • Филм со актуелна (тогаш) тематика: судирите на рударите и социјализмот.

    • Критиката го смета за „производствен филм“, но Ценевски го користи за анализа на самоуправувањето и идеолошките парадокси.

ЈАЗОЛ (1985)

    • Дејство во Втората светска војна: депортација на Евреите од Македонија.

    • Комплексна драматургија со повеќе линии, можеби пренатрупана.

    • Го одразува стравот на малите кинематографии дека секој филм може да биде последен.

КРАЈ БЕЗ КРАЈ

    • По „Јазол“ (1985), Ценевски исчезнува од филмот на 42-годишна возраст.

    • Последно интервју (2002): „Комплетно е изместен системот на вредности…“.

    • Слично на Џони Штулиќ, избира молк и самоегзил повеќе од три децении.

Scroll to Top